Güreş

Güreş Türleri Ve Kuralları

Ata sporumuz olan güreşin tanımını ile ilgili TRT Spor için yapılmış aşağıdaki videoyu seyredebilirsiniz. Güreş Nedir ? ile ilgili sorularınıza cevap bulabilirsiniz.

Güreş Nedir ? Güreş Kuralları

Güreş Türleri Ve Kuralları

Güreş Türleri

Minder Güreşi (Olimpik)

Minder güreşi, kırmızı ve mavi renkli mayolar ile dokuz metre çapındaki minder üzerinde yapılmaktadır. Minder güreşi, serbest ve grekoromen stillerde Dünya Güreş Birliğinin ( UWW) talimatı ve kuralları doğrultusunda yapılmaktadır.

Grekoromen Güreş Stili

Eski Yunan ve Roma güreşçilerinden esinlenilerek ortaya çıkmıştır. Ayak ile yapılan tekniklerin uygulanmadığı, ayaklara temas etmeden yapılan güreş şeklidir. Kalça üzerinden vücudun sadece üst bölgelerinden tutulabilir.

Serbest Güreş Stili

Tehlikeli olacak her türlü hareket oyunun dışında tutulur. Serbest güreş, ayaklara yapılan hamle ve ayakla yapılan teknikleri içermesine rağmen, grekoromen tekniklerini de kapsamaktadır.

Bayanlar, minder güreşinde sadece serbest stilde güreşmektedir

Geleneksel Güreşler

Güreş, gerek eski gerekse modern Türk toplumlarının tamamında çok sevilen ve yaygın olarak uygulanan spor branşlarının başında gelmiştir. Tarih içinde ortaya çıkan yağlı güreş, aba, şalvar ve karakucak güreşleri gibi farklı güreş türleri de günümüze kadar yapılmış, yaşatılmıştır.

Yağlı Güreş

Türklere has geleneksel güreş türüdür. Kispet giyilerek ve zeytinyağı sürülerek yapılan güreşimizdir. Açık alanlarda, çayır üzerinde, er meydanı denilen alanda, davul zurna eşliğinde yapılır.

Genellikle serbest güreş teknikleri uygulanır. Güreşçiler yağlandığı için rakibi kavramak ve teknikleri uygulamak oldukça zordur. Yağı güreşin en yoğun olarak yapıldığı bölgeler: Akdeniz, Ege, Marmara ve Karadeniz bölgeleridir.

Yağlı güreşlerde yenik düşme veya açık düşme, göbeğin gökyüzünü görmesiyle olur. Rakibinin omuzlarının yere değmesi, tuş hâli şart değildir. Yağlı Güreşte Açık veya yenik düşme hâlleri aşağıda maddeler halinde belirtilmiştir:
● Oturmuş vaziyette, ayaklar açık ve iki eli geriye payanda yaparak dirsekleri doksan derece arkaya doğru kırması.
● Oturmuş vaziyette önce bir elle payanda yapıp kendi ekseninde dönerek ikinci elini diğer yönden payanda yapması.
● Arkaya doğru, iki dirseğin yere değmesi.
● Bir dirsek yere değmişken diğer elin payanda yapması.
● Yerde ve ayakta güreşirken rakibin oyunu ile sırtın yere değmesi.
● Rakibinin, diğer güreşçiyi omuz seviyesine kaldırarak üç adım yürümesi.
● Kispetin vücuttan çıkması, yırtılması.

Müsabaka süresinde, yenişmelerin gerçekleşmemesi durumunda puanlamaya gidilir. Puanlamaya giden güreşlerde, güreşçilerin biri mavi diğeri kırmızı paça bağı bağlar. Puanlama süresinde beraberlik bozulmamışsa altın puan uygulamasına gidilir. Altın puan uygulamasında süre sınırı yoktur, ilk puanı alan güreşçi, galip sayılır.

Günümüzde, yağlı güreş müsabakaları için önemli organizasyonlar yapılmaktadır. Bu müsabakalarda güreşçilerin eşleşmeleri, aşağıda verilen kategori tablosuna göre yapılır:

Yağlı Güreş Yarışma Kategorileri

Pehlivan Nedir ? Pehlivan Nasıl Seçilir ?

Pehlivan: Farsça, yiğit manasına gelmektedir. Gücü simgelemesi yanında dürüstlük, hoşgörü, ahlak gibi erdemleri de kişiliğinde taşıyan bir kimliği ifade eder. Güreşte, usta çırak ilişkisinin baskın izlerini davranışları ile ortaya koyar. Pehlivanlar, ustasının ve kendisine yenildiği pehlivanın elini öpmek, yendiği pehlivanları yerden kaldırarak onların sırtını sıvazlamak gibi çok özel davranışlar sergiler.

Başpehlivan Nedir ? Başpehlivan Nasıl Seçilir ?

Başpehlivan: Kırkpınar güreşlerinin en büyük ödülünü alan ve “baş boyu”nda birinci olan güreşçidir. Bu unvanı elde eden pehlivan, bir yıl için Türkiye’nin başpehlivanı olur ve altın kemer ile ödüllendirilir. Arka arkaya üç yıl başpehlivanlığı kazanan güreşçi, altın kemerin de kalıcı sahibi olur.

Er Meydanı Ne Demektir ?

Er Meydanı: Yağlı güreşlerin yapıldığı çayır alana genel adıyla ‘’er meydanı’’ denir.

Kısbet Nedir ? Kısbet’i Kimler Giyer ?

Kispet: Yağlı güreşte kullanılan özel bir alt giysidir. Bel kısmı 4-5 parmak genişliğinde düz ve kıvrımlı dikilir. Uç kısmının içine gizlenmiş, uçkur görevi gören, ip çekilecek bir bölüm vardır. Bu bölüme kasnak adı verilir. Kispetin arka tarafı, pehlivanın oturması için geniş yapılır. Kispetin belden dize kadar olan kısmı, güreşçilere hareket olanağı verecek şekilde daha bol yapılır. Fakat paçalar, dizden aşağı doğru ancak bacağın geçeceği kadar dar dikilir. Paça bölümüne şiraze adı verilir. Paçalar, baldırın hemen üstünden keçe bent denilen keçe parçası veya bez ile sıkıca bağlanır.

Peşrev Nedir ? Peşrev Hareketlerinin Anlamı Nedir ?

Peşrev: Pehlivanların ritmik ve heybetli hareketlerle güreşe hazırlanmak için yaptıkları ısınma hareketleridir. Sol diz üzerine çöküp sağ elin önce dize, sonra dudağa ve alna götürülmesi, ‘’Hayda bre pehlivan!’’ nidasıyla ayağa kalkması ve pehlivanların birbirini tartması gibi hareketler, peşrev anlarında görülen manzaralardandır. Güreşmek üzere, hakem heyeti önüne gelmiş pehlivanların takdim ve duası yapıldıktan sonra, cazgırın verdiği işaretle çalınmaya başlayan davul ve zurnaların nağmeleri arasında pehlivanlar, ahenkli bir şekilde ellerini ve kollarını sallayarak peşreve başlarlar.

Peşrev Motifleri Ne Anlama Gelmektedir ?

Peşrev, pehlivanın ısınma, güreş öncesinde kol ve bacaklarını harekete getirmek için yaptığı bir takım hareketlerdir. Ancak bu hareketlerin hepsinin dayandırıldığı bir motif veya inanış vardır.

Peşrev, güreş oyunlarında olduğu gibi hayvan hareketlerinin takibi ve tahlili sonucu ortaya çıkmış olması muhtemeldir. Bu konuyla ilgili Halil Delice peşrevdeki hareketleri bazı hayvanlar ve nesnelerle özdeşleştirmektedir. Delice’ye göre, peşrev “ok, yay, at, kurt ve kartal” motifleriyle donatılmıştır. Pehlivanlar güreş esnasında yay gibi gerilir, ok gibi fırlarlar ve at gibi şaha kalkarak, kurt gibi hedefe atılırlar.

Peşrev Motifleri

Alper Yazoğlu da peşrevdeki kartal motifiyle ilgili şunları söylemektedir; bugün Moğolistan’da yapılan peşrev kartalın uçuş hareketlerine benzemektedir. Peşrev uçmaya çalışan kartalın kanatlarını açarak havalanmak istemesi ve kanatlarını açtığı zaman güçlü ve özgür olmasının ifadesidir. Ona göre peşrev kartal gücünü simgelemekte ve peşrevdeki diğer hareketler de bu bağlamda açıklanmalıdır. Türk kültüründe kartalın sık kullanılan bir motif olduğu da düşünülürse bu açıklamalara hak verilebilir.

Peşrevde göğüs göğse gelme, enseden tutarak kol sallama, enseden tutarak güreşe başlama gibi hareketler koçların toslaşmasına da benzemektedir. Çin kaynaklarında güreşin toslaşma şeklinde geçmesinden ve Evliya Çelebi’nin Seyahatname’de “Pehlivanlar birbirleriyle el tutuşup, el öpmeden sonra gebeş (koç) misal baş tokuşup” demesinden bu mana rahatlıkla çıkarılabilmektedir.

Peşrevde, üç kez ileri üç kez de geri gidişten sonra, yere sol diz ile çökülerek önce sağ el yere, dize, dudağa ve alna üç defa değdirilir. Bu merasim bittikten sonra tekrar sıçrayarak arada sırada ‘’Hayda bre pehlivan!’’ diye bağırılır. Karşılıklı gidiş gelişten sonra rakibin paçaları yoklanır ve sırtı sıvazlanır, enseler bağlanır, eller tutuşur ve birkaç defa sallanılır, güreşe böylece başlanmış olur.

Altın Kemer Nedir ? Altın Kemer Nasıl Kazanılır ?

Altın Kemer

Altın Kemer: Geleneksel Kırkpınar güreşlerinde, “baş boyu”nda birinci olan başpehlivana verilen, Kırkpınar’ın en büyük ödülüdür. Kırkpınar yağlı güreş festivali için özel olarak hazırlanmıştır. 22 ayar altından olup yaklaşık 1.400 gr ağırlığındadır. Güreşler öncesi düzenlenen kortej yürüyüşünde, altın kemerin halka gösterilmesi de bir gelenek haline gelmiştir.

Güreş Ağası Kime Denir ? Güreş Ağası Nasıl Seçilir ?

Güreş Ağası: Eskiden pehlivanları güreşe çağıran, yarışmaları düzenleyen, gelen konukları ağırlayan, konukların yemek ve yatacak yerlerini temin eden, örf ve âdetlere uygun olarak güreşlerin yapılmasını sağlayan, ödüller veren kişidir. Bulunduğu mevki gereği güreşlerin örf ve âdetlere uygun bir şekilde ve belli bir nizam içinde yapılmasından da mesuldür.

Ağanın başında serpuş, altında şalvar, üstünde camadan denilen gömlek ve bir yelek bulunur. Ağa, ayağına ince topuklu rugan yemeni ayakkabı giyer, elinde iri taşlı kehribar bir tespih taşır. Güreşler öncesi er meydanına getirilen kurbanlık koça en yüksek bedeli ödeyen kişi, gelecek yılın güreşlerinin de ağası olarak ilan edilir. Günümüzde ağanın faaliyetlerinin büyük bir bölümünü güreşlerin yapıldığı ilin, ilçenin belediyesi üstlenmiştir.

Yağlı Güreşlerde Davul Zurna

Davul Zurna: Yağlı güreşlerin barındırdığı onur, heybet, mertlik, cesaret gibi duyguları körükleyen, er meydanının renkli simaları olan davul zurna ekipleridir. Güreşler boyunca yirmi davul, yirmi zurna er meydanının tüm ritmini belirler. Güreşlerin gidişatına göre tempolarını belirler. Genel hatlarıyla pehlivan havaları denilen ezgilerden başka, bu havaların bitiminde cengi harbi denilen bir hava çalınır. Cengi harbi havası, aynı zamanda pehlivanların birbirine karşı hamle ettiği anlarda da çalınır.

Cazgır Nedir ? Cazgırın Görevleri ve Seçimi Nasıl Olur ?

Cazgır, er meydanındaki güreşleri halka tanıtan, bunu yaparken de cazgırlara özgü heyecan uyandıran konuşmalar, dualar, maniler, şiirsel sunumlar yapan kişilere denmektedir. Bir manada sunucu olduklarını söylemek doğru olacaktır. Cazgırlara ‘’salâvatçı’’ da denilmektedir. Güreşçiler ve izleyiciler üzerinde manevi gücü yüksek bir ruh atmosferi oluşturarak güreşleri nâmlandıran cazgırlar, geleneksel kıyafetlerle er meydanında yerlerini alırlar.

Güreşler ‘’cazgır duası’’ denilen bir sunum ile başlar. Cazgırlar, güreşecek pehlivanları çok iyi tanıdıkları için bazen o pehlivana ait özel detayları, heyecan verici konuşmalarının içerisinde dile getirirler. Güreşlerden önce edilen cazgır duasında, güreşi çok sevdiği rivayet edilen Hazreti Hamza’nın ismi ‘’Pehlivanların Piri’’ olarak anılır.

Yağlı Güreşlerde Hakem Heyeti Nasıl Seçilir ? Hakem Heyetinin Görevleri

Hakem Heyeti: Yağlı güreşlerde, iki çeşit hakem heyeti bulunur. Bunlardan biri kule hakemleri diğeri ise meydan hakemleridir. Meydan hakemleri, güreşleri en yakından takip eden hakemlerdir. Güreşin neticesini, güreşle ilgili uyarılarını kule hakemine bildirmek ve güreşin kurallara uygun olarak işleyişini sağlamakla mesuldürler. Kule hakemleri, eskiden başpehlivan olmuş güreşçilerden seçilir. Bu bir gelenek hâlini almış, onlara verilen itibarın nişanesi olmuştur. Buna karşılık son yıllarda güreş federasyonu da iki üye vererek kule hakemliğine katkı sunmaktadır.

Karakucak Güreşi

Karakucak Güreşi

Tarihî güreşlerimizden olan karakucak güreşi, asırlardan beri özünü bozmadan çok az değişiklikle günümüze kadar yapılagelmiştir. Karakucak güreşleri çim zeminlerde, toprak alanlarda veya harman yerlerinde davul zurna eşliğinde “pırpıt” adı verilen giysiyle yapılmaktadır.

Aslında yağlı güreş ve serbest güreşten çok farklı değildir, oyunlar ve kurallar birbirine benzer. Karakucak Güreşi, Cumhuriyet’in kuruluş yıllarından günümüze kadar minder güreşine büyük şampiyonlar yetiştirmiştir. Bugün Anadolu’da en çok benimsenen güreş türüdür. En yoğun olarak yapıldığı iller: Sivas, Samsun, Amasya, Tokat, Yozgat, Çorum, Kahramanmaraş, Erzurum ve Artvin’dir.

Karakucak Güreşi Yaş Grupları ve Müsabaka Süreleri

Karakucak Yaş Grupları Müsabaka Süreleri

Olimpiyat, dünya ve Avrupa şampiyonlukları kazanmış; Yaşar Doğu, Celal Atik, Adil Candemir, Nasuh Akar, Hüseyin Akbaş gibi efsane güreşçilerimiz, minder güreşine karakucaktan geçmişlerdir.

Aba Güreşi Nedir ? Aba Güreşi Kuralları

Aba Güreşi

Keçi kılından, deve tüyünden veya dövme yünden yapılmış, kalın ve sağlam kumaştan meydana gelen aba adında giysi ile yapılan güreştir. Aba; kolsuz, omuz ve sırtları dayanıklı deri ile kaplanmıştır. Güreşçiler, abanın yaka ve belinden tutarak güreş yaparlar. Rakibini yere atan, yere indiren güreşi kazanır. Günümüzde Hatay ve Gaziantep yörelerinde yapılır.

Şalvar Güreşi Nedir ? Şalvar Güreşi Kuralları

Şalvar Güreşi

Keçi yününden yapılmış, ağız kısmı kösele deri ile kaplanmış kısa şalvar giyilerek yapılan, geleneksel güreş türüdür. Güreşçinin göbeği ya da dizleri yere değince güreş tekrar ayakta başlar. Yenilgi, yağlı güreşlerde olduğu gibi rakibin oyunu ile göbeğin gökyüzünü görmesiyle gerçekleşir. Günümüzde Kahramanmaraş ve çevre ilçelerinde yaygın olarak yapılmaktadır

Plaj Güreşi Nedir ? Plaj Güreşi Nasıl Yapılır ?

Yunanistan’ın başkenti Atina’da 20 Ağustos 2004 tarihinde yapılan FILA kongresinde uluslararası güreşe, bayanların da yaptığı ‘’plaj güreşi’’ diye yeni bir tür eklenmiştir.

Plaj Güreşi

İnsanlar eskiden beri tüm kıtalarda; toprak, kum, çayır, harman ve talaş serili zeminlerde güreş yapmaktaydı. Bugün basit kurallarıyla bu güreşler, büyük halk kitlelerinin ilgisini çekmektedir. Bu sebeple FILA, teknik araçlar olmaksızın her yerde rahatlıkla uygulanabilen ve özelliklerini geleneksel güreşlerden alan plaj güreşini düzenlemiş ve geliştirmiştir.

Plaj güreşinin doğmasının başlıca nedenleri şunlardır:
● Güreş sporuna ilgiyi arttırmak
● Düşük maliyet ve az materyalle bütün ülkelerde güreşin yapılmasını sağlamak
● Tatil yörelerinde heyecan ve zevk verici sportif faaliyetlerin yapılmasını sağlamak
● Federasyonların yeni organizasyonlarla, ülkelerinde güreşi teşvik etmesini sağlamak
● Sponsorların ilgisini çekmek

Plaj güreş müsabakaları, kumla kaplı 6 metre çapında daire içindeki alanda, deniz mayosu veya şortu giyilerek yapılır. Erkeklerde + 85 (85 ve üstü) ve – 85, (85 ve altı) bayanlarda ise + 70 ve – 70 olmak üzere ikişer sıklette yapılan müsabakalarda, bir yenilgi alan sporcu elenir.

Müsabakalarda, rakibini iterek daire dışına çıkaran, sırt üstü düşüren ya da yerde kontrol eden sporcu bir puan kazanır. Müsabakada iki puana ulaşan sporcu galip ilan edilir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir